Maaltijdcheques bij ziekte: wat zijn de regels?

Wie een volledige dag ziek is en niet werkt, heeft in België geen recht op een maaltijdcheque, ook niet bij gewaarborgd loon. Maaltijdcheques worden namelijk toegekend op basis van effectieve arbeidsprestaties. Wie tijdens de werkdag ziek wordt, kan wel recht hebben op een maaltijdcheque. Bij langdurige ziekte blijven eerder ontvangen cheques geldig, maar worden er geen nieuwe toegekend voor niet-gewerkte dagen. Wat betekent dit precies voor werknemers en werkgevers?

Heb je recht op maaltijdcheques als je ziek bent?

Nee, voor een volledige ziektedag waarop je niet werkt, heb je in principe geen recht op een maaltijdcheque. Volgens de Belgische regelgeving is het aantal toegekende maaltijdcheques gekoppeld aan de effectieve arbeidsprestaties.

Dat geldt ook wanneer je tijdens je ziekte gewaarborgd loon ontvangt. Je behoudt dan onder bepaalde voorwaarden je loon, maar dat betekent niet dat je automatisch maaltijdcheques blijft ontvangen.

Maaltijdcheques zijn een extralegaal voordeel dat vrijgesteld kan zijn van sociale bijdragen en belastingen wanneer aan de wettelijke voorwaarden is voldaan. Een van die voorwaarden is dat de toekenning overeenkomt met de daadwerkelijk geleverde arbeidsprestaties.

De officiële voorwaarden staan in de administratieve instructies van de Rijksdienst voor Sociale Zekerheid.

Wat als je tijdens de werkdag ziek wordt?

Word je ziek nadat je aan je werkdag bent begonnen? Dan heb je bij de standaardberekening toch recht op een volledige maaltijdcheque.

Stel dat een werknemer om 8.30 uur begint en om 11 uur ziek naar huis gaat. Omdat er die dag daadwerkelijk gewerkt is, telt die dag mee voor de toekenning van een maaltijdcheque.

Ook een gedeeltelijk gewerkte dag geeft bij de standaardberekening recht op één volledige maaltijdcheque, ongeacht het aantal gewerkte uren. Er bestaan dus geen halve maaltijdcheques.

Sommige ondernemingen gebruiken onder specifieke wettelijke voorwaarden een alternatieve berekening op basis van de gepresteerde uren. Daardoor kan het aantal toegekende cheques anders worden berekend.

Meer informatie over deze twee methoden staat in ons artikel over maaltijdcheques berekenen.

Infographic over de regels voor Pluxee-maaltijdcheques bij ziekte in België


Hoe worden ziektedagen verwerkt bij de berekening van maaltijdcheques?

Voor werkgevers is een correcte registratie van afwezigheden belangrijk. Bij de standaardberekening ontvangt een werknemer één maaltijdcheque per effectief gewerkte dag. Volledige ziektedagen tellen niet mee.

Een werknemer die normaal vijf dagen per week werkt, maar twee volledige dagen ziek is, ontvangt voor die week dus drie maaltijdcheques.

Bij een toegelaten alternatieve berekening wordt rekening gehouden met de werkelijk gepresteerde uren tijdens het kwartaal. Ook daarbij worden ziekte-uren niet als gewerkte uren beschouwd.

Maaltijdcheques kunnen vooraf worden opgeladen op basis van de verwachte prestaties. Wanneer een werknemer onverwacht ziek wordt, moet de werkgever het toegekende aantal achteraf afstemmen op de werkelijke prestaties.

Mag een werkgever toch maaltijdcheques toekennen tijdens ziekte?

Een werkgever mag niet zomaar maaltijdcheques blijven toekennen voor volledige ziektedagen waarop geen arbeidsprestaties worden geleverd.

Kan een cao afwijken van deze regel?

Een collectieve arbeidsovereenkomst (cao) of, wanneer dat wettelijk mogelijk is, een schriftelijke individuele overeenkomst legt de voorwaarden voor de toekenning van maaltijdcheques vast.

Een cao kan echter niet zomaar bepalen dat volledige ziektedagen zonder arbeidsprestaties meetellen als gewerkte dagen voor de sociale en fiscale vrijstelling.

Wanneer een werkgever maaltijdcheques toekent zonder de wettelijke voorwaarden na te leven, kunnen deze als loon worden beschouwd. Daardoor kunnen sociale bijdragen verschuldigd zijn en kunnen ook fiscale gevolgen ontstaan.

Werkgevers die werknemers tijdens ziekte financieel willen ondersteunen, kunnen met hun sociaal secretariaat bekijken welke andere voordelen of vergoedingen mogelijk zijn.

De algemene voorwaarden staan in ons overzicht van de wetgeving rond maaltijdcheques.

Wat gebeurt er met je maaltijdcheques bij langdurige ziekte?

Tijdens langdurige arbeidsongeschiktheid ontvang je in principe geen nieuwe maaltijdcheques voor dagen waarop je niet werkt.

De maaltijdcheques die je eerder correct hebt ontvangen, blijven wel geldig. In België bedraagt de wettelijke geldigheidsduur 12 maanden vanaf het moment waarop de cheques op je maaltijdchequerekening worden geplaatst.

Een ziekteperiode verlengt die termijn niet automatisch. Via de Pluxee-app kun je je beschikbare saldo en vervaldatums controleren.

Zijn je maaltijdcheques inmiddels vervallen? Pluxee Lunch-cheques kunnen onder bepaalde voorwaarden binnen drie maanden na hun vervaldatum eenmalig worden gereactiveerd. Ze blijven daarna opnieuw drie maanden geldig.

Lees meer over de geldigheidsduur van maaltijdcheques

Veelgestelde vragen over maaltijdcheques bij ziekte

Krijg je maaltijdcheques bij een arbeidsongeval?

Ook bij arbeidsongeschiktheid na een arbeidsongeval blijft de toekenning van maaltijdcheques in principe gekoppeld aan effectieve arbeidsprestaties. Voor volledige dagen waarop niet wordt gewerkt, worden doorgaans geen maaltijdcheques toegekend. Andere vergoedingen bij een arbeidsongeval volgen hun eigen regels.

Heb je recht op maaltijdcheques tijdens een progressieve werkhervatting?

Ja, voor de dagen waarop je daadwerkelijk werkt, kunnen opnieuw maaltijdcheques worden toegekend. Bij de standaardberekening telt ook een gedeeltelijk gewerkte dag mee. Past de werkgever de toegelaten alternatieve telling toe, dan wordt rekening gehouden met de effectief gepresteerde uren.

Wat als je maaltijdcheques al zijn opgeladen voordat je ziek werd?

Wanneer maaltijdcheques vooraf zijn toegekend en een werknemer onverwacht ziek wordt, moet de werkgever eventuele verschillen tussen het verwachte en werkelijke aantal gewerkte dagen corrigeren. Volgens de RSZ moet deze afstemming uiterlijk op de laatste dag van de eerste maand na het betrokken kwartaal gebeuren.

Maaltijdcheques correct beheren met Pluxee Lunch

Voor werkgevers is een correcte toekenning van maaltijdcheques belangrijk, zeker bij ziekteafwezigheden en deeltijdse werkhervattingen.

Met Pluxee Lunch kunnen ondernemingen maaltijdcheques digitaal bestellen en het aantal cheques afstemmen op de prestaties van hun medewerkers.