Cao 90 of winstpremie: welke bonus past bij jouw onderneming?

Cao 90 en winstpremie: wat zijn de belangrijkste verschillen?

Beide bonussystemen laten werknemers financieel meedelen in het succes van hun onderneming. Het belangrijkste onderscheid zit in wat je beloont en wanneer je de bonus vastlegt.

De wettelijke voorwaarden zijn terug te vinden bij de FOD Werkgelegenheid, zowel voor cao 90-bonusplannen als voor de winstpremie.

Wanneer is een cao 90-bonus interessant?

Een cao 90-bonus is geschikt wanneer je medewerkers wil belonen voor het behalen van concrete, collectieve doelstellingen.

Stel dat een afdeling een gemiddelde klanttevredenheidsscore van minstens 8 op 10 moet behalen. Je legt die doelstelling vast in een bonusplan, samen met de referteperiode en de manier waarop de klanttevredenheid wordt gemeten. Wordt het afgesproken resultaat bereikt, dan ontvangen de betrokken werknemers een bonus.

De doelstellingen mogen financieel of niet-financieel zijn. Denk aan klanttevredenheid, financiële resultaten of een vermindering van het energieverbruik.

Wel gelden enkele belangrijke voorwaarden:

• De doelstellingen moeten collectief, objectief meetbaar en controleerbaar zijn.
• Het behalen ervan moet bij de invoering nog onzeker zijn.
• De referteperiode moet minstens drie maanden bedragen.

Het plan kan gelden voor de hele onderneming of voor een duidelijk omschreven groep werknemers, zoals een afdeling. Die groep moet op basis van objectieve criteria worden afgebakend. Een individuele medewerker belonen via cao 90 is niet toegestaan.

Meer weten over de invoering? Lees ons artikel over de loonbonus cao 90 en de voorwaarden voor werkgevers.

Wanneer kies je voor een winstpremie?

Een winstpremie is interessant wanneer je werknemers wil laten meedelen in de winst die je onderneming tijdens een boekjaar heeft gerealiseerd.

Anders dan bij cao 90 hoef je geen afzonderlijke prestatiedoelstellingen vast te leggen. De premie is gekoppeld aan de behaalde bedrijfswinst.

Er bestaan twee vormen:

• Identieke winstpremie: alle werknemers ontvangen hetzelfde bedrag of hetzelfde percentage van hun loon.
• Gecategoriseerde winstpremie: het bedrag verschilt volgens wettelijk toegelaten criteria, zoals functie of anciënniteit.

Een winstpremie moet in principe aan alle werknemers worden toegekend, al laat de regelgeving bepaalde uitzonderingen toe. Je kan dus niet zomaar één afdeling selecteren en de overige werknemers uitsluiten.

De regeling is beschikbaar voor ondernemingen, verenigingen en instellingen die onder de vennootschapsbelasting of de belasting van niet-inwoners vallen. Bedrijfsleiders die uitsluitend een bestuursmandaat uitoefenen, komen niet in aanmerking.

Wat kosten een cao 90-bonus en een winstpremie in 2026?

Een bonus van € 1.000 betekent niet automatisch dat beide systemen je onderneming evenveel kosten. Ook het nettobedrag voor werknemers verschilt door de sociale bijdragen en belastingen.

Cao 90-bonus: bedragen en fiscaliteit

Voor bonussen die in 2026 worden uitbetaald, gelden de volgende grenzen per werknemer en kalenderjaar:

• € 4.255 bruto: het sociale plafond.
• € 3.701 netto: het maximaal fiscaal vrijgestelde bedrag.

Binnen deze grenzen betaalt de werknemer een solidariteitsbijdrage van 13,07%, maar geen personenbelasting op de bonus. Als werkgever betaal je een bijzondere socialezekerheidsbijdrage van 33%.

Zowel de bonus als de bijzondere werkgeversbijdrage zijn onder de toepasselijke voorwaarden fiscaal aftrekbaar. Bedragen boven de wettelijke plafonds vallen onder de gewone sociale en fiscale regels.

Bron: FOD Werkgelegenheid – Niet-recurrente resultaatsgebonden voordelen.

Winstpremie: een andere fiscale behandeling

Bij een winstpremie betaalt de werkgever geen patronale RSZ-bijdragen.

De werknemer betaalt wel een solidariteitsbijdrage van 13,07% en een belasting van 7%. Voor de onderneming is de winstpremie niet aftrekbaar in de vennootschapsbelasting.

Bovendien mag het totale bedrag aan winstpremies niet hoger zijn dan 30% van de totale brutoloonmassa.

Bron: FOD Werkgelegenheid – Winstpremie.

Welke bonus financieel voordeliger is, hangt dus niet alleen af van de bijdragepercentages. Ook de fiscale aftrekbaarheid en de totale werkgeverskosten spelen een rol.

Een berekening door het sociaal secretariaat of de accountant helpt om het budget en het nettovoordeel correct te vergelijken.

Welke bonusregeling vraagt het minste administratie?

Ook de praktische uitvoering kan de keuze beïnvloeden.

Voor een cao 90-bonus moet je een plan opstellen met onder andere de doelstellingen, referteperiode, berekeningswijze en betalingsvoorwaarden. Afhankelijk van de aanwezigheid van een vakbondsafvaardiging voor de betrokken werknemers verloopt de invoering via een ondernemings-cao of een toetredingsakte.

Bij een winstpremie hangt de procedure af van de gekozen vorm.

Een identieke winstpremie kan worden goedgekeurd door de algemene vergadering van de onderneming. Voor een gecategoriseerde winstpremie is een specifieke cao nodig of, wanneer er geen vakbondsafvaardiging bestaat, eventueel een toetredingsakte.

Een identieke winstpremie kan daardoor administratief eenvoudiger zijn dan een cao 90-plan. Daar staat tegenover dat cao 90 meer mogelijkheden biedt om een beloning aan specifieke collectieve resultaten te koppelen.

Kan je een cao 90-bonus en een winstpremie combineren?

Ja. Beide systemen kunnen naast elkaar bestaan, zolang de wettelijke voorwaarden van elk afzonderlijk worden nageleefd.

Een onderneming kan bijvoorbeeld een cao 90-plan invoeren om een klanttevredenheidsdoelstelling te belonen en daarnaast een winstpremie uitkeren na een winstgevend boekjaar.

Er geldt wel een belangrijke beperking: een winstpremie mag geen bestaand loon, bonusplan of ander verworven voordeel vervangen.

Naast collectieve bonussen bestaan er ook andere manieren om het verloningspakket aan te vullen, zoals maaltijdcheques, ecocheques en cadeaucheques. Die hebben elk hun eigen voorwaarden en doelstellingen.

Ontdek de extralegale voordelen van Pluxee

Cao 90 of winstpremie: welke keuze maak je als werkgever?

De keuze tussen beide regelingen begint bij het doel van de beloning.

Cao 90 is vooral interessant wanneer je collectieve doelstellingen wil stimuleren. Een winstpremie past beter wanneer je werknemers wil laten delen in de gerealiseerde bedrijfswinst.

Voor de uiteindelijke beslissing zijn vier vragen belangrijk:

1. Wat wil je bereiken? Toekomstige collectieve resultaten stimuleren of behaalde winst verdelen?
2. Wie wil je belonen? Een objectief afgebakende groep of in principe alle werknemers?
3. Wat is je totale budget? Hoe verhouden de werkgeverskosten en het nettovoordeel zich tot elkaar?
4. Wanneer wil je de bonus toekennen? Kan je vooraf een bonusplan opstellen of wil je vertrekken van een afgesloten boekjaar?

Wil je liever individuele prestaties belonen? Dan zijn deze collectieve systemen mogelijk niet de juiste keuze. In ons artikel over warrants en aandelenopties ontdek je andere bonusmogelijkheden.

Een collectieve bonus kan een waardevolle aanvulling zijn op een doordacht verloningsbeleid. Ook extralegale voordelen kunnen daarin een rol spelen door medewerkers te ondersteunen bij hun dagelijkse uitgaven en activiteiten.

Stel een voordelenpakket samen dat bij je team past

Een aantrekkelijk verloningspakket gaat verder dan één bonus. Wil je bekijken welke aanvullende voordelen aansluiten bij jouw onderneming en medewerkers? Pluxee helpt je graag de mogelijkheden te verkennen.

Bespreek je voordelenpakket met Pluxee