Van papier tot digitaal: hoe ecocheques in België zijn geëvolueerd

Waarom werden ecocheques in 2009 ingevoerd?

Het verhaal begint eigenlijk al in 2008, tijdens de onderhandelingen over het interprofessioneel akkoord voor 2009 en 2010. De sociale partners zochten naar manieren om de koopkracht van werknemers te versterken, zonder de bestaande loonafspraken uit het oog te verliezen.

Het resultaat? Een nieuw extralegaal voordeel dat extra koopkracht combineerde met een stimulans voor ecologische aankopen.

Op 20 februari 2009 werden ecocheques officieel ingevoerd via cao nr. 98 van de Nationale Arbeidsraad (NAR). In het eerste jaar konden werknemers maximaal € 125 ontvangen. Vanaf 2010 werd dat € 250 per jaar, het maximum dat vandaag nog altijd geldt.

De Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid licht de oorspronkelijke regeling en de wettelijke voorwaarden verder toe.

Van papieren ecocheques naar digitaal betalen

Herinner je je de papieren ecocheques nog? Losse cheques bijhouden, meenemen naar de winkel en opletten dat je ze niet vergat. Vandaag verloopt dat gelukkig heel wat vlotter.

De digitalisering begon in 2016, toen elektronische ecocheques hun intrede deden. Een tijdlang bestonden beide formaten naast elkaar.

Vanaf 1 januari 2022 konden werkgevers alleen nog elektronische ecocheques toekennen. De laatste papieren exemplaren bleven geldig tot eind 2023. Daarmee kwam definitief een einde aan de papieren versie.

Voor werknemers werd het eenvoudiger om hun saldo en de geldigheidsduur te controleren. Werkgevers hoefden op hun beurt geen papieren cheques meer te verdelen.

Met Pluxee Eco staan ecocheques vandaag digitaal op de Pluxee Card. Je saldo raadplegen? Dat kan eenvoudig via de Pluxee-app.

De overgang naar elektronische ecocheques en de bijbehorende regelgeving worden ook toegelicht in de officiële RSZ-richtlijnen.

Hoe veranderde de lijst met toegelaten aankopen?

Niet alleen de betaalwijze veranderde. Ook de mogelijkheden om ecocheques te gebruiken, zijn door de jaren heen geëvolueerd.

De lijst met toegelaten producten en diensten werd verschillende keren aangepast. Een belangrijke herwerking volgde in 2017, met meer aandacht voor duurzame mobiliteit, hergebruik, recyclage en herstellingen.

Daardoor werden ecocheques bruikbaar voor een bredere waaier aan aankopen, van bepaalde fietsen en tweedehandsproducten tot biologische voeding en energiezuinige huishoudtoestellen.

Wat veranderde er in 2026?

Op 1 juni 2026 trad een aangepaste lijst van toegelaten producten en diensten in werking.

Zo kwamen onder meer voedingsmiddelen en textiel met het Fairtrade-label en vis- en zeeproducten uit duurzame aquacultuur met het ASC-label in aanmerking.

Ook de voorwaarden voor bepaalde huishoudtoestellen veranderden. Sommige energieklassen werden toegevoegd, terwijl de criteria voor andere toestellen strenger werden.

De aanpassingen houden rekening met nieuwe producten, veranderende energielabels en de evolutie van duurzame consumptie.

Maar niet alles met een groen label komt automatisch in aanmerking. De officiële lijst van de Nationale Arbeidsraad bepaalt welke aankopen toegelaten zijn.

Wil je weten welke producten en diensten je vandaag met ecocheques kan betalen? Lees dan ons artikel over wat je met ecocheques kan kopen en waar je ze kan gebruiken.

Evolutie van ecocheques: de belangrijkste mijlpalen

De geschiedenis van ecocheques in België in één overzicht:

Wat betekenen ecocheques vandaag voor werknemers en werkgevers?

Voor werknemers vormen ecocheques vandaag een aanvullend budget voor producten en diensten die ze echt kunnen gebruiken. Denk aan een fietsherstelling, biologische voeding of een energiezuinig toestel.

Voor werkgevers zijn ecocheques een fiscaal voordelige manier om hun loonpakket aan te vullen. Onder de wettelijke voorwaarden zijn ze vrijgesteld van belastingen en sociale bijdragen.

Ook de toekomst van ecocheques blijft onderwerp van discussie. De Nationale Arbeidsraad adviseerde in september 2026 om het huidige systeem te behouden. Dat advies is geen wetswijziging. Meer hierover lees je in ons artikel over het NAR-advies en de toekomst van ecocheques.

Van papieren cheques tot een digitaal voordeel: de manier waarop we ecocheques gebruiken, is sterk veranderd. Hun oorspronkelijke doel blijft echter behouden: extra koopkracht bieden en duurzamere aankopen stimuleren.

Met Pluxee Eco kunnen werkgevers hun medewerkers dat voordeel digitaal aanbieden, met eenvoudig beheer via de Pluxee Card.